อยากแก่ช้า ต้องรู้จักสาร Senolytic! (ตอนที่ 1)

ไม่รู้ไม่ได้นะครับ เพราะมีบทบาทสำคัญมากในการดีท๊อกซ์เซลล์

เซลล์ที่หมดสภาพ (เซลล์ซอมบี้) และเซลล์ที่อายุมาก จะไม่ทำงานต่อไป ซึ่งเซลล์พวกนี้จะถูกทำลายด้วยกระบวนการตามปกติของร่างกายที่เรียกว่า อะพอพโทสีส (Apoptosis) แต่เมื่อคนเราอายุมากขึ้น การทำงานต่างๆ จะเริ่มลดน้อยลง ทำให้กระบวนการอะพอพโทสีส มีไม่มากพอที่จะทำลายเซลล์ที่เสื่อมสภาพ จึงเกิดการสะสมของเซลล์ซอมบี้จำนวนมาก

เซลล์ที่หมดสภาพนี้จะเร่งให้เกิดการอักเสบเรื้อรังและลดการทำงานของอวัยวะนั้นลง และทำให้เกิดความเสี่ยงที่จะเกิดโรคที่มาจากความชรา

สารที่เรียกกันว่า

ซีโนไลติก (Senolytic agent)

จึงมีบทบาทสำคัญในการกำจัดเซลล์ที่หมดสภาพนี้ได้ จากการศึกษาทางพรีคลินิก พบว่า สารซีโนไลติก จะช่วยชะลอวัยหรือช่วยย้อนวัยได้

เป็นการทำความสะอาดร่างกายลึกถึงระดับเซลล์ (เป็นการดีท๊อกซ์เซลล์) ด้วยการล้างเซลล์ซอมบี้ ทำให้มีพื้นที่ให้กับเซลล์ที่จะเกิดขึ้นมาใหม่ เป็นการช่วยทำให้อวัยวะต่างๆ ทำงานดีขึ้น และทำให้ป้องกันโรคที่จากความชราได้

มีงานวิจัยที่แสดงให้เห็นว่า เซลล์ที่หมดสภาพ (เซลล์ซอมบี้) เพียง 1 เซลล์ต่อเซลล์ปกติ 7000 – 15000 เซลล์ ก็จะเริ่มมีผลให้เกิดความชราได้ (Xu M, Pirtskhalava T, Farr JN, et al. Senolytics improve physical function and increase lifespan in old age. Nat Med. 2018 Aug;24(8):1246-56.)

การกำจัดเซลล์ซอมบี้ออกจากร่างกาย จะช่วยลดความชราและช่วยให้สุขภาพทั้งร่างกายดีขึ้น (Zhu Y, Tchkonia T, Pirtskhalava T, et al. The Achilles’ heel of senescent cells: from transcriptome to senolytic drugs. Aging Cell. 2015 Aug;14(4):644-58.)

อ้างอิง:

• Senolytics improve physical function and increase lifespan in old age - PubMed (nih.gov)
• The Achilles' heel of senescent cells: from transcriptome to senolytic drugs - PubMed (nih.gov)